personalne i koszty świadczeń opracowuje Agencja Standaryzacji Medycznej (standaryzacja), minister zdrowia ustala kwoty refundacji, listę świadczeń bezpłatnych i z dopłatami oraz wyłączonych z dopłat, listę leków refundowanych, w porozumieniu z Krajowym Związkiem Ubezpieczycieli i Krajowym Związkiem Świadczeniodawców na podstawie opracowań Agencji Standaryzacji Medycznej (zbilansowanie finansowe systemu), poza dopłatami, mogą być stosowane opłaty ryczałtowe (za porady i badania ambulatoryjne, za dzień hospitalizacji i inne) z zakresem i wysokością ustalonymi przez ministra zdrowia, świadczeniodawcy mają prawo do stosowania wyższych cen niż kwota refundacji, co wiąże się z koniecznością dopłat wnoszonych bezpośrednio przez pacjenta lub za pośrednictwem dobrowolnych ubezpieczeń, z określonymi wyjątkami (współpłacenie), nieuzasadnionym dopłatom zapobiega nadzór antymonopolowy, wolny wybór świadczeniodawców przez pacjentów, wpływ firm ubezpieczających, wyłączenie określonych świadczeń i grup pacjentów z możliwości stosowania dopłat, obowiązek publikowania przez świadczeniodawców i ubezpieczycieli cenników dopłat do świadczeń zdrowotnych (mechanizmy ograniczające dopłaty), zapewnienie rozwiązań osłonowych dla niektórych grup pacjentów przy współpłaceniu: wprowadzenie rocznego limitu kwoty współpłacenia, zwolnienie ze