Marie François Maurice Emmanuel (ur. 2 maja 1862 w Bar-sur-Aube, zm. 14 grudnia 1938 w Paryżu) – francuski kompozytor i muzykolog.
Życiorys Podstawy edukacji muzycznej odebrał w Dijon, następnie był członkiem chóru kościelnego w Beaune. W latach 1880–1887 uczył się w Konserwatorium Paryskim u Théodore’a Dubois (harmonia), Léo Delibesa (kompozycja) i Louisa-Alberta Bourgault-Ducoudraya (historia muzyki). Z powodu krytycznego stanowiska Delibesa wobec jego twórczości nie mógł ubiegać się o Prix de Rome. Później studiował historię muzyki starożytnej u François Auguste’a Gevaerta w Brukseli oraz na Uniwersytecie Paryskim, gdzie w 1895 roku obronił doktorat na podstawie dysertacji L’orchestique grecque (wyd. Paryż 1895). W latach 1898–1905 uczył historii sztuki w Lycée Racine i Lycée Lamartine. Od 1904 do 1907 roku był kapelmistrzem Bazyliki św. Klotyldy w Paryżu. W latach 1907–1936 był wykładowcą historii muzyki w Konserwatorium Paryskim.