Dopiero po 1780 roku szkoła otrzymała z Gubernium w Bernie morawskie i niemieckie podręczniki, ale na skutek ostrych protestów ze strony nadzorcy szkolnego Leopolda Szersznika w szkole nr 1 w 1874 przywrócono język polski, w którym w tym budynku uczono aż do chwili wprowadzenia się polskiej szkoły w 1923 roku i odstąpienie go nowo utworzonej szkole czeskiej, która działała już od 20 listopada 1920 roku.
Szkoła nr 2 – Szkoła prywatna z prawem publiczności, umieszczona w murowanym parterowym budynku na Poleninach – Kolonia Ewangelicka, prywatna szkoła wyznaniowa z prawem publiczności w Gnojniku powstała 21 października 1853 roku i mieściła się w budynku nr 53 „Na Kolonii”. W 1874 roku uzyskała prawo publiczności. W porównaniu ze szkołą przy kościele, która była lepiej zorganizowana i posiadała trzy klasy z pięcioma oddziałami, szkoła „Na Kolonii” posiadała tylko jedną klasę z pięcioma oddziałami. Pierwszym nauczycielem był prawdopodobnie Jan Ostruszka, który uczył w Gnojniku od roku 1853 do swej śmierci. Po nim został mianowany nauczycielem i kierownikiem szkoły Jan Kubisz, znany na Śląsku jako poeta i autor Pamiętnika starego nauczyciela lub też pieśni Płyniesz Olzo po dolinie.