splendens różni się od nominatywnego przede wszystkim innymi kształtami wzorów na głowie i szyi. Ma bardziej jednolite zabarwienie brzucha i piersi oraz jednolitą czerwoną dolną część grzbietu. Wymiary obu podgatunków są takie same. Długość ciała 33–34 cm, masa ciała 225–250 g.
Zasięg występowania Dzięcioł wspaniały występuje od terenów nizinnych do 2200–2300 m n.p.m. Jest gatunkiem osiadłym. Poszczególne podgatunki występują: C. h. splendens – od nizin po tereny górskie z górnymi granicami 1600 m n.p.m. w Panamie, 1100 m n.p.m. w Kolumbii i około 800 m n.p.m. w zachodnim Ekwadorze. C. h. haematogaster – wschodnie zbocza Andów od Kolumbii przez Ekwador do południowego Peru; w Ekwadorze na wysokościach 1000–1700 m n.p.m., w Peru 900–2200 m n.p.m..
Ekologia Jego głównym habitatem są lasy deszczowe, wilgotne lasy górskie, ich obrzeża. Żeruje przeważnie na pniach dużych drzew, zazwyczaj nisko nad ziemią, natomiast w bardziej otwartych siedliskach nieco wyżej. Żywi się głównie chrząszczami (zarówno dorosłymi, jak i larwami) oraz innymi owadami. Żeruje samotnie lub w parach.
Rozmnażanie Informacje na temat rozmnażania dzięcioła wspaniałego są bardzo skąpe.