mały|248x248px|Rozkład sił z uwzględnieniem siły tarcia
Tarcie (pojęcie fizyczne, jeden z oporów ruchu) – całość zjawisk fizycznych towarzyszących przemieszczaniu się względem siebie dwóch ciał fizycznych, stykających się ze sobą (tarcie zewnętrzne) lub elementów tego samego ciała (tarcie wewnętrzne) i powodujących rozpraszanie energii podczas ruchu. Tarcie zewnętrzne występuje na granicy dwóch ciał stałych. Tarcie wewnętrzne występuje przy przepływie zarówno płynów, jak i deformacji ciał stałych.
Siła występująca w zjawiskach tarcia nazywana jest siłą tarcia.
Podział Podstawowy podział tarciaEncyklopedia fizyki, PWN 1974.: tarcie zewnętrzne tarcie ślizgowe tarcie spoczynkowe (tarcie statyczne) tarcie ruchowe (tarcie kinetyczne) tarcie toczne tarcie wewnętrzne
Podział stosowany w technice uwzględniający występowanie środków smarnych: tarcie suche tarcie płynne tarcie graniczne tarcie mieszane
Siła tarcia w różnych przypadkach W tarciu zewnętrznym suchym zazwyczaj siła tarcia spoczynkowego jest większa lub równa sile tarcia ruchowego:
Choć zjawiska wywołujące tarcie mają skomplikowana naturę – od czysto mechanicznej po molekularną, matematyczny opis zjawiska jest bardzo prosty.