Węgorz ryżowy (Monopterus albus) – gatunek ryby z rodziny szczelinowatych (Synbranchidae). Zamieszkuje tereny Azji, w większości Chiny. Nie jest zagrożony wyginięciem, w niektórych częściach świata uznawany za gatunek inwazyjny (np. na Hawajach), zagrażający niektórym gatunkom. Ryba hodowana zarówno w akwariach, jak i sprzedawana jako ryba konsumpcyjna.

Taksonomia Węgorza ryżowego opisał rosyjski zoolog Wasilij Zujew w 1793 roku. Nadał gatunkowi nazwę Muraena alba. Autor początkowo twierdził, że ten gatunek należy do węgorzokształtnych (Anguiformes). Obecnie razem z długonosowatymi (Mastacembelidae) oraz Chaudhuriidae węgorz ryżowy należy do rzędu szczelinokształnych (Synbranchiformes) i rodziny szczelinowatych (Synbranchidae). Wcześniej szczelinokształtne pełniły formę podrzędu w rzędzie okoniokształtnych (Perciformes), obecnie jednak posiadają rangę rzędu.

Etymologia

Monopterus = od mono – pojedynczy i pteros – skrzydło, płetwa albus = biały, biel