Marusia Czuraj (), właśc. Marija Hordijiwna Czuraj, Czurajiwna (ur. prawd. 1625 w Połtawie, zm. prawd. 1653 tamże) – na wpół legendarna ukraińska pieśniarka, kompozytorka i poetka, bohaterka legend w sztuce ukraińskiej. Przypisuje się jej autorstwo wielu znanych pieśni i dumek, np. Nie chodź, Hryciu, na wieczornicę lub Kozacy gwizdali. Przez część badaczy uważana za postać fikcyjną.
Życie i legenda Życiorys Marusi Czuraj nie jest potwierdzony w źródłach z epoki. Opiera się na opowieściach ludowych oraz przypisywanej jej twórczości, która miała mieć charakter autobiograficzny.
Legenda, ukształtowana przede wszystkim przez rosyjskiego dramaturga księcia Aleksandra Szachowskiego w pseudohistorycznym opowiadaniu Marusia, małorosyjska Safona z 1839 roku, wiązała jej życie z powstaniami kozackimi i miała wydźwięk antypolski (na co wpływ miał stosunek autora do powstania listopadowego).