co więcej, kraj pustoszyła susza, którą interpretowano jako karę za wojny. Najstarsze źródło opisujące objawienie, Compendio historial de las Chrónicas y universal historia de todos los Reynos d'España, wydane w 1571, zawiera dwie wersje historii. W jednej Maryja objawiła się dziewczynie, w drugiej – bardziej rozpowszechnionej – pasterzowi. Pasterz miał odkryć niewielki obrazek przedstawiający Maryję, ukryty w cierniach obok krowiego dzwonka. Widząc go miał zakrzyknąć: Arantzan zu? (W cierniach ty?). Pasterz miał zejść od miasta i napotkawszy ludzi modlących się o deszcz powiedzieć, że powinni udać się do miejsca, gdzie odnalazł wizerunek. Gdy miejscowi dotarli tam z procesją, zaczęło padać. Wersja legendy z 1648 wspomina, że święty wizerunek został znaleziony w głogu. Głóg w ludowej pobożności baskijskiej kojarzony jest z Matką Bożą, gdyż według miejscowej historii, miała się ona kiedyś, wraz z Dzieciątkiem Jezus, schronić przed głogiem podczas nawałnicy. Dlatego też Baskowie traktowali głóg jako naturalny piorunochron i zasadzali go przy swoich domach. Na legendzie oparto herb sanktuarium: gwiazda wyrastająca z ciernia poraża swoim blaskiem smoka, zrzucając go w otchłań, a wokół napis „Arantzan zu”.