po polsku: Typowe formy powieści, przeł. R.Handke, w: R.Handke (opr.) Teoria form narracyjnych w niemieckim kręgu językowym, Kraków 1980.Seweryna Wysłouch "Teoria from narracyjnych w niemieckim kręgu językowym : antologia", wybór tekstów, opracowanie i przekład Ryszard Handke, indeks nazwisk oprac. W. Węgrzyn, Kraków 1982 : [recenzja]" Pamiętnik Literacki : czasopismo kwartalne poświęcone historii i krytyce literatury polskiej 76/1, 208-214 1985, następnie rozwinął ją i uściślił w kolejnych książkachStanzel, Franz (1964), Typische Formen des RomansStanzel, Franz (1979), Theorie des Erzählens, wyd. 2. popr. 1982.
Stanzel wyróżnia trzy podstawowe sytuacje narracyjne: pierwszoosobową (niem. Ich-Erzählsituation), auktorialną (niem. auktoriale Erzählung) i personalną (niem. personale Erzählung).
W sytuacji pierwszoosobowej narrator jest postacią należącą do świata przedstawionego i uczestniczącą w akcji. Występuje on w świecie przedstawionym w tym samym miejscu i czasie, co bohaterowie oraz opowiada, co przeżył lub czego dowiedział się od innych. Narrator jednak wie więcej niż pozostali bohaterowie.