Tratwa Odysa. Esej o uchodźcach – książka filozoficzna dr. hab. Dobrosława Kota (ps. Wit Szostak) w pięciu częściach, wydana nakładem wydawnictwa słowo/ obraz terytoria. Jej tytuł odnosi się bezpośrednio do pieśni V Odysei Homera, w której Odyseusz wyrusza w podróż od nimfy Kalipso do rodzimej Itaki. Esej został wydany w 2020 r., kilka lat po kryzysie migracyjnym w Europie i przed kryzysem migracyjnym na granicy Białorusi z Unią Europejską.
Tematyka W eseju tułaczka Odysa zostaje przedstawiona jako „mit o powrocie niemożliwym”, w którym wyobrażenie domu, Itaki, autor przeciwstawia temu, co Odys zastaje po latach nieobecności na rodzimej wyspie. Od pierwszych stron realne wydarzenia związane z masową migracją krajów Afryki na południe Europy są uniwersalizowane przez odwołania do mitycznej opowieści Homera, a także do innych wielkich myślicieli zachodnich, takich jak Emmanuel Levinas, Jacques Derrida czy Hannah Arendt.