Osunięciu podlegały piaski wodnolodowcowe i rzeczne, będące miejscami przewarstwione laminami iłów, które przemieściły się bardzo nisko w kierunku dna doliny, powodując odsłonięcie stromej i wysokiej skarpy głównej. Taki ruch wskazuje na szybki proces zejścia mas ziemnych ze zboczy, dziejący się prawdopodobnie w warunkach podtopienia dna doliny. Główną cechą osuwiska w Pielgrzymowicach jest silnie rozbudowana amfiteatralna nisza, w obrębie której znajdują się nisko osadzone progi ziemne, gdyż miały tu miejsce wtórne osuwiska spływowe oraz spływy gruzowo błotne. W koluwium uwidaczniają się podmokłości i wysięki. Osuwisko jest stabilne, o czym świadczy liczna zabudowa w jego obrębie.
Na dwóch sztucznych nasypach wzniesionych w obrębie osuwiska istniało grodzisko. Powierzchnia założenia obronnego wynosiła ok. 0,65 ha, z czego ok. 0,40 ha stanowił gród. Obiekt ten w późniejszym czasie przekształcono w ośrodek kultu, a obecnie znajduje się tam kościół pw. św. Katarzyny.
Dostępność formy i udostępnienie turystyczne W pobliżu osuwiska prowadzi czerwona trasa rowerowa – Trakt Reitzensteinów. Najbliższy szlak pieszy jest oddalony o ok. 3,5 km. Brak punktów widokowych umożliwiających obserwację osuwiska, ani zagospodarowania umożliwiającego wizyty turystów.