Wyrasta z elipsoidalnych, czerwonawo-brązowych sklerocjów o wymiarach 3–12 × 2–5 mm. Miąższ Cienki, białawy. Cechy mikroskopowe Zarodniki 4–6 × 3–3,5 µm, gładkie, elipsoidalne lub łezkowate, nieamyloidalne. Pleurocystyd brak, cheilocystydy są, ale w rozproszeniu, rzadkie i niepozorne, o długości 18–32 μm, cylindryczne, z nielicznymi płatami lub występami. Strzępki w skórce kapelusza typu ixocutis o szerokości 2–5 µm. Pileocystyd brak. Gatunki podobne Odróżnienie podobnych gatunków pieniążków wymaga grzebania w podłożu. Pieniążek drobniutki (Collybia cirrhata) nie wytwarza sklerocjów i po tym można go odróżnić od pieniążka ciemnobulwkowego. Pieniążek żółtobulwkowy (Collybia cookei) wytwarza sklerocja, ale kuliste, o barwie od żółtej do żółtopomarańczowej.
Występowanie Znane jest występowanie pieniążka ciemnobulwkowego w Ameryce Północnej, Europie i Azji, podano także jedno stanowisko w Afryce. Najwięcej stanowisk podano w Europie. Występuje tutaj na całym obszarze, od Morza Śródziemnego po północne krańce Półwyspu Skandynawskiego i Islandię. W Polsce jest pospolity.