Nie brak w nim odwołań do współczesnych dzieł literackich: do Dziadów części III, Kordiana, do niektórych utworów Krasińskiego, do liryki Karola Balińskiego, Zemsty Fredry oraz do opisów przyrodniczych Władysława Wężyka.
Utwór stanowi gorzki, ujęty przy tym groteskowo obraz dziejów polskich ruchów powstańczych, nieprzygotowanych, dowodzonych przez niewłaściwych ludzi, dotkniętych wewnętrznymi sporami społeczeństwa podzielonego na kilka zwalczających się wzajemnie stronnictw.
Dramat liczy sobie 748 wersów i jest podzielony na 11 obrazów.
Osoby
Zwolon – imię to utworzył Norwid od archaicznego przymiotnika zwolony, który napotkał w tekście uwielbianej przez siebie Bogurodzicy (u Twego syna hospodyna Matko zwolona), któremu nadawał sens: uzgodniony z wolą Bożą, i który łączył z pojęciami: woli, niewoli, wyzwolenia. W liście do Lenartowicza wyjaśniał, że trzeba się zharmonizować z wolą Przedwiecznego (zwolić), aby się wy-z-wolić z tego, co przeciwne Bogu (niewoli).