Ziemia – fragment poematu Cypriana Kamila Norwida z 1850 pomyślany przez autora jako «Komedii» Danta czwarty tom.

O poemacie Ziemia jest następstwem silnego przejęcia się Norwida Dantem, którego studiował w oryginale od 1844, a od 1846 tłumaczył. Pod wpływem tej lektury liczne obrazy dantejskie przeniknęły do liryków poety, a on sam zaczął po dantejsku spoglądać na otaczający go świat, zgadzając się z Krasińskim, że w naszych czasach piekieł nie ma za ziemią – pod ziemią – ale one są na ziemi. Za takie Przedpiekle (Limby) uważał sytuacje polityczną swego narodu. w poemacie Trzy pytania (Niewola) w 1849 zapowiadał, że zstąpi w limby wielkie swojego narodu bez Wergilego z pochodnią na drodze.

Motyw wędrówki przez ową czwartą krainę stał się wkrótce tematem osobnego poematu, któremu Norwid nadał podtytuł «Komedii» Danta czwarty tom. Rodzaj prologu do tego poematu poeta przepisał jesienią 1850 w liście do Augusta Cieszkowskiego poprzedzając go długim wyliczeniem swoich życiowych porażek. Porażki te znalazły częściowe odbicie w prologu, sugerującym, że poemat będzie wędrówką przez ziemię boleści jego bohatera. Znacznie później, na przełomie 1859 i 1860 Norwid ofiarował Łucji z Giedrojciów Rautenstrauchowej trzy fragmenty swego poematu, jak się wydaje oryginalne jedyne jego karty.