mały|360x360px|Psyche pogrążona w tajemnicy dzieło, które zapewniło H. Bertaux złoty medal pierwszej klasy na Wystawie Powszechnej w 1889 roku. Hélène Bertaux ur. jako Joséphine Charlotte Hélène Pilate (ur. 4 lipca 1825 w Paryżu, zm. 20 kwietnia 1909 w Saint-Michel-de-Chavaignes, departament Sarthe) – francuska rzeźbiarka i sufrażystka. Walczyła o prawo kobiet do studiowania w uczelniach artystycznych.
Życiorys Od dwunastego roku życia uczyła się rzeźby w warsztacie Pierre'a Héberta, a potem u Augustina Dumonta (1801-1884) zdobywcy Grand Prix de Rome w dziedzinie rzeźby z 1823 i profesora Szkoły Sztuk Pięknych od 1864. Jej bratem był rzeźbiarz Pierre-Eugène-Émile Hébert. W 1849 roku zadebiutowała portretem pod pseudonimem Allélit (jej pierwszym mężem był ). Od 1854 podpisywała się jako Madame Léon Bertaux, nazwiskiem drugiego męża , który również był rzeźbiarzem.