Bitwa w Cieśninie Makasarskiej – bitwa morska stoczona 4 lutego 1942 roku podczas II wojny światowej. Flota ABDA pod dowództwem Karela Doormana miała powstrzymać japońską flotę zmierzającą w stronę Makasaru lub Banjarmasin.

Geneza Pod koniec stycznia 1942 roku wojskom japońskim udało się zająć dużą część wyspy Borneo i do uzyskania pełnej kontroli nad Cieśniną Makasarską potrzebowały one jeszcze opanowania miast Makasar i Banjarmasin.

1 lutego ABDA otrzymała informację od rozpoznania, że 20 statków transportowych, 3 krążowniki i 10 niszczycieli wrogiej floty wyruszyło właśnie z portu w Balikpapan. Z racji tego, nazajutrz w Palembang spotkali się Thomas Hart, Conrad Helfrich, William Glassford i John Collins i postanowili oni utworzyć z części Floty ABDA grupę poprzedzającą atak ze strony Japończyków. Grupa ta została utworzona następnego dnia. Jej dowódcą został admirał Karel Doorman.

Bitwa Rankiem 3 lutego nowo powstała grupa podczas przygotowywania się do walki została zauważona przez oddział 30 japońskich bombowców kierujących się w stronę miasta Surabaja. Choć oby dwie strony miały taką możliwość, nie weszły ze sobą w walkę.