Poszczególne osobniki w modelu działają aby maksymalizować własne zyski, takie jak reprodukcja lub korzyści ekonomiczne. Decentralizacja - każdy z osobników ma tę samą rangę, a zachowania żadnego z nich nie wpływają na zachowania innych z większą mocą niż działania pozostałych.
Modele agentowe są zazwyczaj implementowane za pomocą programowania obiektowego. Modelowane osobniki mogą mieć zakodowane reguły uczenia się, a kolejne generacje mogą powstawać dzięki zastosowaniu algorytmu genetycznego.
Szczególną cechą ABM jest to, że działania agentów w mikroskali powodują powstanie dodatkowych, emergentnych cech, takich jak np. samoorganizacja. Proste zachowania jednostek generują złożone zachowania wielkoskalowe, co można wyrazić zdaniem "całość jest większa niż suma jej części". Innymi słowy, właściwości systemu wyższego poziomu (np. populacji) wyłaniają się z interakcji niższego poziomu (pomiędzy osobnikami).