W języku ukraińskim występuje 6 samogłosek, z których wszystkie są ustne [ ]. Układ ten jest zbliżony do polskiego, jednak niektóre cechy są wspólne z językami czeskim lub rosyjskim. Do najważniejszych cech języka literackiego można zaliczyć:
brak iloczasu – jak w polskim i rosyjskim, a w przeciwieństwie do czeskiego i słowackiego zanik samogłosek nosowych, które przeszły w [] lub [] – podobnie jak w rosyjskim i białoruskim utrata właściwości zmiękczającej poprzednią spółgłoskę przez prasłowiańskie [] i [] z jednoczesnym przejściem [] w [] – praktycznie identyczne zjawisko zaszło w czeskim, w odróżnieniu od polskiego, białoruskiego, rosyjskiego i słowackiego podobnie jak w czeskim, zlanie się prasłowiańskich [] i [] w jedną, specyficzną dla tych języków samogłoskę pośrednią [] pojawienie się nowego [], głównie z prasłowiańskich głosek ě (jać) i ē (długie e) oraz nowo powstałych długich ē i ō wymiana głosek []:[], nieco podobna do polskiej i czeskiej []:[], chociaż występująca według odmiennej reguły ([] w sylabach otwartych, [] w sylabach zamkniętych) analogiczna wymiana []:[] występowanie [] na początku wyrazu – niemożliwe w polskim i rosyjskim modyfikacja barwy samogłosek pod wpływem akcentu, np.: końcowe akcentowane [] zbliża się do [] akcentowane [] zbliża się do [] w sylabach przedakcentowych samogłoski mają