Układy te stanowiły następstwo „Porozumienia między PKWN a rządem ZSRR o polsko-radzieckiej granicy” podpisanego w dniu 27 lipca 1944 w Moskwie przez Edwarda Osóbkę-Morawskiego i Wiaczesława Mołotowa. Poprzedzały one „Umowę między Tymczasowym Rządem Jedności Narodowej RP a rządem ZSRR o prawie zmiany obywatelstwa radzieckiego osób narodowości polskiej i żydowskiej, mieszkających w ZSRR i ich ewakuacji do Polski i o prawie zmiany obywatelstwa polskiego osób narodowości rosyjskiej, ukraińskiej, białoruskiej, rusińskiej i litewskiej mieszkających w Polsce i ich ewakuacji do ZSRR” podpisanej w Moskwie 6 lipca 1945. Sankcjonowały one utratę polskich Kresów Wschodnich (zwanych też ziemiami zabużańskimi) na rzecz republik Związku Radzieckiego zanim decyzje formalnie zostały podjęte podczas konferencji pokojowej w Jałcie. Co prawda, wysiedlenia (zwana eufemistycznie „repatriacją” lub „ewakuacją”) według Układów z 1944 były dobrowolne, jednak w ówczesnej sytuacji politycznej, owa dobrowolność była iluzoryczna. Wysiedleńcy mogli zabrać ze sobą odzież, obuwie, bieliznę, pościel, żywność, sprzęty domowe, inwentarz, ale nie mogli zabrać gotówki i banknotów, złota, surowych kamieni szlachetnych, dzieł sztuki, aut, motocykli i mebli.