tło|mały|Rezerwat przyrody „Stawy Gnojna im. Rodziny Bieleckich”. Formalna strefa ochrony rezerwatowej powołana z inicjatywy właścicieli na terenie prywatnym. Okolice Mszczonowa, województwo mazowieckie. Prywatne obszary ochrony przyrody (ang. private protected areas lub privately protected areas) – kategoria obszarów chronionych, w rozumieniu IUCN, które są „jasno określoną przestrzenią geograficzną ustanowioną, przeznaczoną i zarządzaną za pomocą regulacji prawnych lub innych skutecznych środków w celu osiągnięcia długoterminowej ochrony przyrody oraz powiązanych z nią usług ekosystemowych i wartości kulturowych" i podlegają prywatnej kontroli.
Na ukonstytuowanie obszaru o cennych walorach przyrodniczych, wobec którego podjęto decyzję o rozpoczęciu ochrony czynnej lub ochrony biernej, wpływ ma wiele czynników: decyzję o powołaniu obszaru chronionej przyrody może podjąć właściciel i samodzielnie lub poprzez oddelegowanych zarządców prowadzić działania konserwacyjne; właściciel może użyczać, dzierżawić lub w inny sposób udostępniać swój obszar innym osobom lub podmiotom prawnym, a to dopiero ci zarządcy mogą podejmować decyzje o ochronie przyrody; prywatny obszar może zostać objęty prawną formą ochrony przez odpowiednie organy państwowe lub samorządowe; ochroną ekosystemu, krajobrazu czy różnorodności biologicznej mogą