Walka maluczkich z wielmożami Wyprawy Kolumba zostają włączone w nowobaśniową mitologię Atlantydy i poszukiwaczy Graala, w dialektykę walki maluczkich z wielmożami. Interpretację odkrycia i podboju Ameryki, jaką daje Parnicki, streszcza podtytuł powieści. Marzeniem mieszańców, nowochrzczeńców, bękartów i wszystkich wydziedziczonych jest dotarcie do Atlantydy i założenie tam wraz z Atlantami szczęśliwego królestwa, które byłoby niedostępne wielmożom. Trwa jeszcze czas siania nadziei na takie królestwo. Iwen sądzi, że czas zbierania trzeba przyspieszyć, nawet przemocą. Potrzebne są mu do tego tylko okręty i działa. Ale taki wybór środków jest już zdradą maluczkich. Bo to wielmoże chcą przyjść do Atlantów z mieczem. Dlatego Iwen nie dostanie od rodziny Santa Maria ani dział, ani okrętów. Biskup Paweł de Santa Maria, nowochrzczeniec z rodziny żydowskiej, chce nawrócić Atlantów krzyżem i słowem ognistym. Iwen wybucha śmiechem, czytając o tym jego naiwnym marzeniu. I syn biskupa Pawła, też nowochrzczeniec i też biskup, Alfons de Santa Maria, przyznaje Iwenowi rację, ale też nie daje mu okrętów i dział. Uważa, że jest jeszcze za wcześnie, by jechać do Atlantów z samym krzyżem i słowem. Nie nadszedł jeszcze czas żniw. O tym kiedy nadejdzie, wie tylko Pan żniwa. Może za pięćset lat.