Demon siedzący – obraz olejny Michaiła Wrubla z 1890 roku, jedno z dzieł rosyjskiego symbolizmu. Znajduje się w zbiorach Galerii Tretiakowskiej w Moskwie.
Obraz przedstawia melancholijnego Demona o androgynicznych rysach, który pogrążony w zadumie, ukazany jest w deformowanej, ekspresyjnej formie. Postać Demona łączy w sobie cechy siły i delikatności. Dzieło nawiązuje do poematu Michaiła Lermontowa, w którym pojawiają się motywy samotności, duchowego rozdarcia oraz wykluczenia. Wrubel wykorzystuje w dziele ornamentację oraz deformację ciała, a także zoomorficzne elementy. Całość obrazu jest bogata w symbolikę, która odzwierciedla wewnętrzny konflikt oraz samotność przedstawionej postaci.
Geneza postaci Pierwsze ślady koncepcji Demona widać już w młodzieńczej pracy Wrubla Spotkanie Anny Kareniny z synem (1878). Scena ta emanuje nieuchwytną, fatalistyczną siłą, pojawiającą się nagle i równie gwałtownie zanikającą. Dynamika kompozycji opiera się na wirującym ruchu, którego epicentrum stanowi punkt w zgięciu ręki Anny, nadający całemu przedstawieniu intensywną ekspresję. Symbolika tej sceny koresponduje z narracją Tołstoja – po tym epizodzie syn Anny, Sierioża, traci dawną tożsamość i powraca już tylko jako przeciętny uczeń.