thumb|240px| Marszałek Konstanty Rokosowski (były dowódca 5 KKwa.) wraz z marszałkami Gieorgijem Żukowem i Bernardem Law Montgomerym w zdobytej stolicy III Rzeszy 5 Korpus Kawalerii (ros. 5-й кавалерийский корпус) – oddział kawalerii Armii Czerwonej, formowany dwukrotnie, uczestniczył w działaniach bojowych w czasie II wojny światowej.

Formowania i walki 5 Korpus Kawalerii (5 KKaw.) sformowany został 24 kwietnia 1934. Od 17 września 1939 wraz z wojskami III Rzeszy i Słowacji brał udział w kampanii wrześniowej w składzie 12 Armii. W czasie ataku III Rzeszy na Związek Radziecki dokonanego 22 czerwca 1941, wchodził w skład 6 Armii. W lipcu przez kilka dni 5 KKaw. dowodzony przez gen. Kamkowa powstrzymywał przeprawę przez rzekę Bug oddziałów pancernych dowodzonych przez gen. Kleista. Rozkazem z 25 grudnia 1941 5 KKaw. został przekształcony w 3 Gwardyjski Korpus Kawalerii.

Po przekształceniu 5 Korpusu Kawalerii w 3 Gwardyjski Korpus Kawaleryjski, pod nazwą 5 Korpus Kawalerii sformowano 1 stycznia 1942 kolejną jednostkę kawalerii o tej samej nazwie. Nowy 5 KKaw.