Odsłonięcie pomnika Otwarcie pomnika, zaprojektowanego przez rzeźbiarza Jewgienija Wuczeticza i architekta Grigorija Zacharowa, odbyło się 20 grudnia 1958 roku. Pomnik stanął naprzeciwko obecnej siedziby FSB Rosji, która w czasach sowieckich była zajmowana kolejno przez OGPU, NKWD, NKGB, MGB i KGB.
Waga pomnika bez cokołu wynosi 11 ton.
Demontaż pomnika Pod koniec lat 80. część sowieckiego społeczeństwa zaczęła postrzegać pomnik Dzierżyńskiego jako symbol represji.
Wieczorem 22 sierpnia 1991 roku, po niepowodzeniu próby zamachu stanu podjętej przez Państwowy Komitet Nadzwyczajny, wokół gmachu KGB na placu Łubiańskim zaczęły gromadzić się tysiące ludzi. W tłumie pod budynkiem (według Siergieja Stankiewicza było to około 6-7 tysięcy osób, według historyka Roja Miedwiediewa co najmniej 20 tysięcy) pojawiły się wezwania do szturmu Łubianki. W tym samym czasie tłum rzucił się, by obalić pomnik Dzierżyńskiego: statuę zaczepiono kablami do autobusu PAZ i zaczęto ciągnąć. Gdyby pomnik został w ten sposób przewrócony, mogłyby zostać uszkodzone znajdujące się w tym miejscu pod ziemią zabudowania stacji metra Łubianka. Ponadto sam pomnik, pusty w środku, pękłby w przypadku upadku z wysokiego cokołu, co nieuchronnie spowodowałoby liczne ofiary w ludziach.