mały|220px|Kościół św. Krzyża ok. 1908 mały|220px|Świątynia w 1945 Bazylika Świętego Krzyża – zabytkowy kościół znajdujący się przy ul. Krakowskie Przedmieście 3, w dzielnicy Śródmieście w Warszawie. Jest obsługiwany przez Zgromadzenie Księży Misjonarzy.
Historia mały|220px|Nawa Główna mały|220px|Ołtarz główny mały|220px|Epitafium Fryderyka Chopina, autorstwa Leonarda Marconiego, odsłonięte w 1880 mały|220px|Figura Chrystusa niosącego krzyż projektu Andrzeja Pruszyńskiego przed wejściem Pierwotnie w tym miejscu stała kaplica pod wezwaniem Świętego Krzyża, wzmiankowana w 1510.
W 1525 roku stanął tu (według różnych źródeł: drewniany lub murowany) kościółek — filia kolegiaty św. Jana, ufundowany przez Martę Möller, wdowę po warszawskim rajcy Serafinie Möllerze, wersja cyfrowa: https://web.archive.org/web/20150923184648/http://www.biblioteka.warszawa1939.pl/tygodniki.php?rok=1863&numer=216. Kościół przebudowano w roku 1615.
Parafię świętokrzyską erygował w 1626 roku biskup poznański Jan Wężyk.
Z dniem 1 grudnia 1653 roku, na mocy dekretu biskupa poznańskiego Kazimierza Floriana Czartoryskiego, kościół i parafia zostały przekazane misjonarzom św. Wincentego a Paulo, sprowadzonym tu na prośbę królowej Ludwiki Marii Gonzagi, żony króla Jana Kazimierza.