thumb|300px|Cylindry trzycylindrowego parowozu: większe tłoków, mniejsze suwaków thumb|300px|Poglądowy rysunek wyjaśniający ruchy wykonywane przez tłok w cylindrze silnika spalinowego
Cylinder – element konstrukcji mechanicznej, wewnątrz którego porusza się tłok.
W każdym rozwiązaniu konstrukcyjnym cylinder spełnia równocześnie kilka zadań: stanowi ograniczenie ruchów tłoka, który musi poruszać się ruchem posuwisto-zwrotnym w osi cylindra (wyjątkiem jest tłok i cylinder w silniku Wankla), zapewnia hermetyczną obudowę, co pozwala na utrzymanie znacznego nadciśnienia (ewentualnie podciśnienia) w przestrzeni roboczej pomiędzy tłokiem a cylindrem, zapewnia ochronę od czynników zewnętrznych, jest jednym z głównych elementów odpowiedzialnych za gospodarkę termiczną układu.
Zastosowanie Układ tłok-cylinder jest bardzo szeroko stosowany w technice. Do głównych zastosowań należy zaliczyć: silnik tłokowy (spalinowy i parowy), silnik Wankla z obrotowym tłokiem, pompa i sprężarka tłokowa, siłownik hydrauliczny i pneumatyczny, strzykawka medyczna.