Ważną kwestią w hardstyle jest melodia. W starszych utworach była ona bardzo prosta i powtarzalna. Z czasem stawała się bardziej rozbudowana. Od ok. 2008 roku zaczęto dodawać w niej linię basową, a od 2013 roku w powszechnym użyciu stały się akordy.
Rozbudowany wokal w starszych utworach rzadko kiedy występuje, ale w tych nowszych już dużo częściej można go spotkać, zwłaszcza w emotional hardstyle. W hardstyle wokal służy przede wszystkim do podkreślenia tła muzycznego i nastroju. Do tego dokładane są uderzenia werbla, talerza, klapnięcia, hi hats. Różnorakie efekty, skrecze, wokal itp. uzupełniają całokształt. Ostatnią charakterystyczną cechą hardstylu jest jego uniwersalizm. Od rąbanki raw style, przez mroczne hymny Qlimax, do wzruszających utworów emotional hardstyle. Odpowiednie dobranie sampli, kicku, linii melodycznej itp. potrafi wytworzyć w danym utworze niepowtarzalny nastrój, klimat.