Instytut Romanistyki Uniwersytetu Łódzkiego (skr. IR UŁ) – instytut Uniwersytetu Łódzkiego na Wydziale Filologicznym. Jednostka naukowo-dydaktyczna kształcąca studentów na kierunku filologia w trybie dziennym. Dyrektorką Instytutu jest dr hab. Agnieszka Woch.
Historia Historia Instytut Romanistyki Uniwersytetu Łódzkiego (IR UŁ) sięga 1 października 1945 roku, kiedy to na bazie Studium Języka i Literatury Francuskiej powstał zakład, którego pierwszym kierownikiem był prof. Bolesław Kielski.
W latach 1945/1946 rozpoczęto studia z udziałem 14 studentów, a w 1950 roku 12 osób otrzymało tytuł magistra filologii romańskiej. W 1951 roku, z powodu warunków politycznych, zawieszono działalność uniwersyteckich kierunków neofilologicznych. Profesor Kielski pozostał kierownikiem Zakładu do przejścia na emeryturę w 1960 roku. W latach 1971/1972 wznowiono rekrutację na kierunku filologia romańska, a w 1973 roku Zakład stał się samodzielną jednostką administracyjną.
W 1991 roku zmieniła się siedziba Katedry, która do października 2014 roku mieściła się przy ul.