zdaniem autora takie podejście nie niesie za sobą negatywnych skutków. Norma realna obejmuje wszystkie elementy normy idealnej oraz elementy rozprzestrzenione jako alternatywne, o wysokiej frekwencji występowania wśród znacznej części społeczności komunikatywnej i osadzone w długotrwałym użyciu.
Niekiedy mówi się również o normie naturalnej (spontanicznej), czyli zwyczajowo przyjętych zasadach, których przestrzegają użytkownicy gwar ludowych i socjolektów, pozbawionych formalnej kodyfikacji. W przypadku nieskodyfikowanych form języka norma bywa utożsamiana z uzusem.
Norma a język mówiony Stosunek normy stanowionej do faktycznie używanego języka może być różny. Współczesny język polski jest przykładem dużej zgodności między językiem standardowym a faktyczną mową codzienną. Różnice między kodyfikacjami normy wzorcowej i użytkowej języka standardowego a realnie używanym językiem można określić jako niewielkie. Taka sytuacja jest raczej wyjątkiem niż zasadą. W Polsce związana jest ze szczególnym rozwojem polszczyzny po II wojnie światowej.