Są one potrzebne do wykonania narzędzi i uzbrojenia, takich jak topory, zbroje czy włócznie oraz struktur, jak ściany, podłogi, drzwi, ogniska, skrzynie i inne meble. Dzięki temu gracz zyskuje możliwość wybudowania własnej kryjówki, która jest bardzo ważnym elementem gry. Wraz ze wzrostem doświadczenia odblokowane zostają nowe przepisy i przedmioty, a gracz zwiedza kolejne części ogrodu, które z coraz większym postępem w grze są coraz trudniejsze i spotkać można w nich bardziej agresywne gatunki owadów.
Ważnym elementem rozgrywki są również fabularne misje, w których gracz musi np. zwiedzać opuszczone laboratoria, szukać różnych przedmiotów, dostawać się do ukrytych miejsc czy rozwiązywać różnego rodzaju zagadki.
W grze istnieje tryb dla osób z arachnofobią, który zmienia wygląd pająków.
Łączna rozgrywka razem z misjami pobocznymi trwa blisko 100 godzin.
Produkcja Pomysł na grę narodził się po wydaniu przez jej twórców, Obsidian Entertainment, gry Pillars of Eternity II: Deadfire. Pracę nad grą rozpoczęto w 2018, jeszcze przed przejęciem studia przez Microsoft. Ponieważ studio pracowało właśnie nad The Outer Worlds, produkcją nowej gry zajmował się bardzo mały zespół, składający się z 13 osób.