thumb|Gmach dawnej Akademii Zamojskiej (widok od strony ul. Akademickiej) thumb|Dziedziniec dawnej Akademii thumb|Widok fasady Akademii Zamojskiej w Zamościu z 1810 r. Akademia Zamojska (Akademia Zamoyska) – świecka uczelnia założona w 1594 roku przez Jana Zamoyskiego w Zamościu a organizowana przez Szymona Szymonowica dla studentów z Polski i Litwy. Uczelnia została zlikwidowana w 1784 r. po zajęciu Zamościa przez Austrię w czasie pierwszego Rozbioru Polski. Odtworzona 1 września 2021 r. na bazie Uczelni Państwowej im. Szymona Szymonowica.
Historia Od założenia do likwidacji Oficjalne otwarcie uczelni odbyło się 15 marca 1595 roku. Akademia Zamojska była pierwszą prywatną uczelnią w Rzeczypospolitej, w całości opłacaną przez wielkiego kanclerza, będąc symbolem potęgi i ambicji fundatora. W tym samym roku papież Klemens VIII zatwierdził powołanie Akademii w formie stosownej bulli, przy tej okazji dodając swój herb rodowy Aldobrandinich do godła Akademii. Statut Akademii zatwierdził w imieniu papieża biskup chełmski Stanisław GomolińskiKazimierz Lepszy, Stanisław Gomoliński, w: Polski Słownik Biograficzny, 1959-1960, t. VIII, s. 273..