o planach rewolucjonistów włoskich.
Po powrocie do kraju przebywał głównie w Krakowie i Wielkim Księstwie Poznańskim. Pośredniczył m.in. w rozmowach z hr. Edwardem Raczyńskim w sprawie poznańskiego wydania poezji Józefa Bohdana Zaleskiego.
Pod koniec życia zamieszkiwał w pałacu Potockich w Krzeszowicach. Tam też zmarł w dniu 1 kwietnia 1865 roku, przeżywszy 72 lata. Został pochowany w dniu 4 IV 1865 r. na cmentarzu w Krzeszowicach, nieopodal mauzoleum gen. Józefa Chłopickiego (zgodnie z ostatnim życzeniem Załuskiego), co upamiętnia tablica na ścianie kaplicy.
Życie prywatne
Miał czworo rodzeństwa, w tym starszego brata, Adama Załuskiego, który zginął w roku 1812 podczas wyprawy moskiewskiej.
W roku 1822 poślubił Amelię Bronikowską, młodzieńczą miłość Zygmunta Krasińskiego (i pochowaną obok wieszcza w Opinogórze) i wychowankę hr. Wincentego Krasińskiego, daleką krewną Ksawerego Bronikowskiego – jednak małżeństwo to nie należało do udanych (w późniejszych latach małżonkowie żyli w separacji). Roman i Amelia Załuscy nie mieli dzieci. Według Mariana Brandysa przyczyną rozpadu związku mogła być domniemana orientacja homoseksualna Załuskiego.
Przypisy
Kategoria:Polscy dyplomaci doby zaborów Kategoria:Polscy wolnomularze (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Polscy działacze emigracyjni okresu zaborów Kategoria:Urodzeni w 1793 Kategoria:Zmarli w 1865 Kategoria:Polscy urzędnicy