thumb|Pomnik w Nowogrodzie upamiętniający żołnierzy polskich i radzieckich poległych w walkach z niemieckim faszyzmem w 1939, 1944 i 1945 roku Bitwa o Nowogród – starcie zbrojne mające miejsce 10–14 września 1944 między oddziałami Armii Czerwonej a wojskami niemieckimi, skutkujące zdobyciem Nowogrodu i zakończeniem władzy reżimu III Rzeszy na terenie miasta.
Przebieg działań bojowych Do Nowogrodu żołnierze 70 Korpusu Piechoty z 49 Armii (dowodzonej przez gen. por. Iwana Griszyna) wchodzącej w skład 2 Frontu Białoruskiego Armii Czerwonej dotarli 10 września 1944. Miasto wchodziło w skład rejonu umocnionego, który został przez Niemców solidnie przygotowany do obrony. Jako jeden z punktów mający osłaniać południowe granice Prus Wschodnich składał się z kilku linii okopów, pól minowych, przed którymi zbudowano zapory z drutu kolczastego. Przygotowano również rów przeciwczołgowy.