Tło Na przełomie XIX i XX wieku interesy Cesarstwa Rosyjskiego i Cesarstwa Wielkiej Japonii w kontynentalnej części Dalekiego Wschodu zaczęły się ścierać, przede wszystkim w kwestiach wpływów w Korei i Mandżurii. Od końca 1903 roku dochodziło do wymiany not dyplomatycznych, coraz ostrzejszych w kwestii żądań japońskich. Po japońskiej nocie z 13 stycznia 1904 roku, z żądaniem wyłączenia Korei z obszaru zainteresowań rosyjskich i uznania nienaruszalności terytorialnej Mandżurii z Chinami, realna stała się perspektywa wojny. Mimo to, car Mikołaj II nie chciał podejmować kroków wojennych jako pierwszy, ani prowokować strony japońskiej. thumb|Mapa bazy Port Artur. Po prawej u dołu reda zewnętrzna, po lewej reda wewnętrzna. Podane są głębokości w sążniach
Główną bazą rosyjskiej cesarskiej floty wojennej na Oceanie Spokojnym od 1898 roku był Port Artur (ang. Port Arthur), położony na półwyspie Liaotung w Chinach, formalnie wydzierżawiony od Chin na 25 lat. Sam port morski znajdował się w płytkiej zatoce (wewnętrznej redzie), oddzielonej od Morza Żółtego półwyspem Ogon Tygrysi, z jedynie wąskim (300 m) i płytkim 900-metrowej długości naturalnym kanałem łączącym dość ciasną redę wewnętrzną z otwartym morzem. Duże okręty mogły przepływać kanałem tylko dwa razy na dobę w porze przypływu, z pomocą holowników.