Obydwie płcie posiadają charakterystyczne, kędzierzawe pióra na wierzchu głowy, tworzące luźny czub. U samca jest on jednolicie czarny, u samicy biało-czarny. Nogi samicy są blado czerwone.

Zasięg, środowisko, ekologia Występuje w środkowej Brazylii: zachodniej części Wyżyny Brazylijskiej i południowo-wschodniej Amazonii – w dorzeczu rzek Xingu, Araguaia i Tocantins oraz Wyżynie Mato Grosso; a także we wschodniej (nizinnej części) Boliwii, w Paragwaju i północno-wschodnich krańcach Argentyny. Czubacz gołolicy żyje w wilgotnych lub półsuchych lasach i lasach galeriowych, często w pobliżu obrzeży lasu. Jest ptakiem osiadłym. Żywi się głównie owocami, ale zjada również nasiona, kwiaty i małe bezkręgowce. Rozród odbywa się latem w południowej części zasięgu, a gniazda stanowią platformy z patyków na drzewach, budowanych na wysokości 4–5 metrów. Samica sama wysiaduje jaja przez ok. miesiąc. Tuż po wykluciu samica chroni młode nocami pod skrzydłami. Młode początkowo są karmione przez obydwoje rodziców, choć szybko zaczynają zdobywać pokarm samodzielnie. Rodzice w tym czasie je dokarmiają, lub nawołują po znalezieniu źródeł pokarmu.