Verlag Marie Leidorf GmbH, 2016, ISBN:13: 978-3-86757-015-2, 13 – 20..
Zabytki prehistoryczne
Wyniki badań archeologicznych pokazują, że:
Najpierw zasiedlono południowo-zachodni brzeg dzisiejszego jeziora Durankulak, gdzie odkryto późnoneolityczną osadę z częściowo zagłębionymi, kopulastymi, parterowymi domostwami. Pierwsze osadnictwo w Dobrudży miało miejsce w okresie 5500/5400 – 5100/5000 p.n.e. Z tego czasu pochodzi również późnoneolityczna osada nad jeziorem Durankulak. Jest to najwcześniejsza faza Błotnica kultury Hamangia. Około 5100–5000 r. BC mieszkańcy opuszczają osadę na brzegu i osiedlają się na naturalnie chronionym półwyspie naprzeciw niej (dzisiejsza Wielka Wyspa o powierzchni około 20 arów). Tam zakładają nową, eneolityczną osadę, istniejącą od około 5100/5000 do 3800 r. BC. Jej budynki mają prostokątny plan, z krótszym bokiem od strony północy i południa, zorientowane zgodnie z kierunkami świata. Do tej pory zbadano tu 27 budynków, z których niektóre były zamieszkane przez rody liczące po 15–20 osób. Eneolityczne tellowe osiedle na Wielkiej Wyspie posiada osiem poziomów stratygraficznych. Dwa pierwsze (poziomy VIII i VII) pochodzą z wczesnego eneolitu – kultura Hamandżia. Kolejne cztery (poziomy VI – III) należą do późnego eneolitu – Kultura Warna.