Budowa Większość znanych plazmidów to niewielkie, kowalencyjnie zamknięte cząsteczki DNA. Najmniejsze plazmidy mogą mieć rozmiar około 1 kpz, największe zaś około 2000 kpz. Znane są również plazmidy naturalnie występujące w formie liniowejBaj J. (red.), Markiewicz Z. (red.): Biologia molekularna bakterii. PWN, 2007. , rozdział 6.1.2..

Plazmidy mogą kodować wiele genów związanych ze swoim utrzymaniem, replikacją oraz transferem do innych komórek. Replikacja plazmidu, niezależna od replikacji DNA chromosomowego, możliwa jest dzięki obecności miejsca ori (od ang. origin of replication), czyli sekwencji, w której następuje rozpoczęcie replikacji DNABaj J. (red.), Markiewicz Z. (red.): Biologia molekularna bakterii. PWN, 2007. , rozdział 6.1.4..

Mobilność Plazmidy mogą być przekazywane nie tylko z komórki macierzystej do komórek potomnych, ale także pomiędzy dwiema komórkami bakteryjnymi w procesie koniugacji. Obok transdukcji, transformacji i transfekcji koniugacja jest jednym z rodzajów poziomego transferu genów. Jest on istotny dla ewolucji bakterii, ponieważ umożliwia szybką adaptację do zmieniających się warunków środowiska.