Krzyżanowice Dolne – wieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie pińczowskim, w gminie Pińczów. Ma status sołectwa.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa kieleckiego.

Wieś zachowała oryginalny układ urbanistyczny.

Części wsi +Integralne części wsi Krzyżanowice Dolne SIMC Nazwa Rodzaj 0263053 Zakościele część wsi

Historia Pierwszy kościół w Krzyżanowicach powstał już w 1125 r., o czym wspomina Jan Długosz. W XIII w. wieś została zniszczona przez Tatarów, a następnie zasiedlona według legendy jeńcami tatarskimi. Krzyżanowice były niegdyś miastem na prawie magdeburskim. Przywilej lokacyjny wydał król Władysław Jagiełło. Pod koniec XVIII w. proboszczem był tu Hugo Kołłątaj, który ufundował nowy kościół. W XIX w. osada należała do margrabiego Wielopolskiego. Według spisu z 1827 r. były tutaj 73 domy oraz 484 mieszkańców.

W maju 2011 podczas prac ziemnych zlokalizowano i przebadano cmentarzysko popielicowe, którego wiek oceniono na trzy tysiące lat. Po zakończeniu eksploracji znaleziska przekazano do muzeum w Pińczowie.