Kazimierz Dolny ( Kuzmer lub Kuzmir; do 1927 Kazimierz, Kazimierz nad Wisłą) – miasto w Polsce w województwie lubelskim, w powiecie puławskim, nad Wisłą, w Małopolskim Przełomie Wisły, w zachodniej części Płaskowyżu Nałęczowskiego.
Pod względem historycznym Kazimierz Dolny położony jest w Małopolsce, początkowo należał do ziemi sandomierskiejTeodor Wierzbowski: Monumenta medii aevi historica, tomus II: Codex epistolaris saeculi decimi quinti. Pomniki dziejowe wieków średnich, t. II: Kodeks listów z XV stólecia, zebrany pracą A. Sokołowskiego i J. Szujskiego – krytyka, w: „Ateneum. Pismo naukowe i literackie”, t. IV. Drukarnia K. Kowalewskiego, Warszawa 1877, s. 168., a następnie do ziemi lubelskiej. Jest siedzibą władz miejsko-wiejskiej gminy Kazimierz Dolny. Część trójkąta turystycznego: Puławy – Kazimierz Dolny – Nałęczów na stronie Starostwa Powiatowego w Puławach.. Był miastem królewskim Korony Królestwa PolskiegoMagazin für die neue Historie und Geographie Angelegt, t. XVI, Halle, 1782, s. 12. w starostwie kazimierskim województwa lubelskiego w 1786 rokuKarol de Perthées, Mappa szczegulna woiewodztwa lubelskiego 1786.. Kazimierz Dolny uzyskał prawo składu w 1335 roku.