Lipusz (dodatkowa nazwa w j. kaszub. Lëpùsz; niem. LippuschF. Lorentz Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem () ()) – wieś kaszubska o charakterze małomiasteczkowym położona w północnej Polsce w województwie pomorskim, w powiecie kościerskim, w gminie Lipusz. Leży nad rzeką Wdą. Na północ od Lipusza znajduje się jezioro Lubiszewskie.

Miejscowość jest sołectwem, siedzibą gminy Lipusz. W skład sołectwa wchodzą także miejscowości Borowiec, Konitop, Mechowo, Nowe Karpno, Stare Karpno, Płociczno, Skoczkowo, Zdroje, i Papiernia. W końcu 2025 sołectwo liczyło 2631 mieszkańców.

Historia Pierwsza wzmianka o wsi, w formie Lyndenpush, pochodzi z czasów krzyżackich, z roku 1398 i dotyczyła danin duchowieństwa pomorskiego dla papiestwa.

W roku 1892 Lipusz miał 647 mieszkańców, w tym 420 Kaszubów (388 katolików i 32 ewangelików), 218 Niemców (31 katolików i 187 ewangelików), 5 Żydów i 4 Polaków katolików.

W roku 1900 Lipusz uzyskał połączenie kolejowe z Kościerzyną. W 1901 z Bytowem i w 1902 z Chojnicami, stając się lokalną stacją węzłową.