Hiperwentylacja – autonomiczna lub kontrolowana zwiększona wentylacja płuc: Znaczenie 1: Stan, w trakcie którego zwiększona ilość powietrza wnika do pęcherzyków płucnych (pobudzona wentylacja pęcherzykowa), powodując zmniejszenie pCO2 (hipokapnia) i prowadząc do rozwoju zasadowicy (alkalozy) oddechowej. Znaczenie 2: Nieprawidłowy, przyspieszony lub pogłębiony oddech często stosowany jako badanie w kierunku padaczki.
Etiologia Hiperwentylacja może zostać wywołana przez: działanie wzmożonych bodźców nerwowych (np. działanie zimna, stres psychologiczny, nerwica); działanie toksyn lub alergenów na układ oddechowy (astma atopowa, zatrucia wziewne); zmiany zwyrodnieniowe ośrodkowego układu nerwowego; hipoksję; ciążę – hiperwentylacja fizjologiczna jako efekt przystosowania układu oddechowego.
Możliwe jest również w bardzo łatwy sposób mechaniczne spowodowanie hiperwentylacji, także w sposób zamierzony przez chorego.
Objawy Obraz symptomatologiczny zależny jest od stopnia nasilenia hiperwentylacji. Mogą wystąpić: odrętwienie, mrowienie, tężyczka normokalcemiczna, bóle głowy i klatki piersiowej, nerwowość, lekkie otępienie, a nawet omdlenie.