18..
Po zwycięstwach Armii Czerwonej w Stalingradzie i na łuku kurskim oraz po zerwaniu 26 kwietnia 1943 przez Moskwę stosunków dyplomatycznych z Rządem RP na uchodźstwie, co było związane z odkryciem grobów ofiar zbrodni katyńskiej, wyraźnym stało się, że Moskwa tworzy równoległy ośrodek polityczny, który ma objąć władzę w powojennej Polsce. Dowodem na to było powołanie Związku Patriotów Polskich i 1 Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki oraz ranga propagandowa nadana tym wydarzeniom, przy równoczesnym podważaniu legitymizacji rządu polskiego„Od połowy roku 1943 do końca wojny rząd sowiecki będzie skutecznie posługiwał się swoimi zwolennikami działającymi w Polsce i w Rosji przeciwko rządowi emigracyjnemu. Działalność podziemia niekomunistycznego będzie minimalizowana bądź przedstawiana w fałszywym świetle, a jego autorytet i prestiż – podkopywany. Szeroki rozgłos będzie się nadawać tym „demokratycznym” i „postępowym” siłom w Polsce i za granicą, które nie uznają rządu w Londynie. „Londyńskich Polaków” będzie się dyskredytować jako „niedemokratycznych” i „nieprzyjaznych” Rosji. Już niedługo Stalin zacznie naprawdę decydować, których Polaków należy, a których nie należy uważać za „demokratów” i dlaczego.” Jan Karski, Wielkie mocarstwa wobec Polski, Warszawa 1992, Państwowy Instytut Wydawniczy, , s. 363–364..