Renesans w architekturze stanowił odzwierciedlenie poglądów filozoficznych odrodzenia, poszukujących wzorców w świecie antycznym. Renesans otworzył erę nowożytną w sztuce i trwał od schyłku średniowiecza do początków baroku. Ponieważ różnice czasowe rozkwitu renesansu w różnych krajach są ogromne (np. między Włochami i Europą Północną), nie jest możliwe ustalenie jednolitych dat, w których panował.
Nazwa Określenie wywodzi się z fr. renaissance – odrodzenie – i nawiązuje do ponownego wprowadzenia elementów starożytnej sztuki budowlanej. Zostało wprowadzone prawdopodobnie przez francuskiego historyka Micheleta w 1855 i spopularyzowane w 1860 przez Jacoba Burckhardta. Początkowo tym terminem określano całość architektury nowożytnej aż po XVIII wiek, szybko wyodrębniono jednak barok, a z czasem także manieryzm.
Historia thumb|Renesans: B. Ammanati (?), Palazzo Pitti we Florencji thumb|Renesans: D. Bramante, rotunda kościoła S. Maria delle Grazie w Mediolanie thumb|Renesans: D. Bramante, projekt bazyliki św. Piotra w Rzymie thumb|Renesans: D. Bramante, Tempietto w Rzymie thumb|Renesans: P. Lescot, zachodnie skrzydło Luwru thumb|Renesans północny: L. de Key, ratusz w Lejdzie thumb|Zamek Książąt Pomorskich w Szczecinie