Był autorem pierwszego polskiego podręcznika ekologii roślin. Wydał także pierwszy polski podręcznik akademicki do nauki botaniki, dwuczęściową Botanikę, którą uznano za pierwszy podręcznik botaniki na europejskim poziomie napisany przez polskiego autora. W pracy naukowej zajmował się ekologią eksperymentalną roślin, klimatologią i biometryką botaniczną oraz geografią roślin. Wykazał między innymi, że rośliny górskie nie są kserofitami, lecz hygrofitami, mimo ich częściowego kseromorfizmu. Jako pierwszy w Polsce badał wpływ klimatu na czynności fizjologiczne roślin.

Od 1945 członek korespondent Polskiej Akademii Umiejętności; od 1920 – współpracownik jej Komisji Fizjograficznej. Otrzymał Złoty Krzyż Zasługi uchwałą prezydium Krajowej Rady Narodowej z dnia 8 VIII 1946.

Pochowany na cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

Materiały archiwalne Dezyderego Szymkiewicza znajdują się w PAN Archiwum w WarszawieSpis inwentarzy, Polska Akademia Nauk Archiwum w Warszawie, [dostęp 2024-02-21]..