Zwolennicy traktatu konstytucyjnego twierdzili, że korzystną zmianą jest rozbudowa instytucji europejskich, które działają dla dobra całej wspólnoty, a nie w partykularnym interesie poszczególnych krajów. Europa z konstytucją miała być bardziej sprawna i skuteczna w niesieniu pomocy biedniejszym państwom członkowskim.
Natomiast przeciwnicy traktatu uważali, że konstytucja odbiera obywatelom państw członkowskich prawo do samostanowienia, dając władzę instytucjom ponadnarodowym, nie posiadającym dostatecznej legitymacji demokratycznej. Urzędnicy z Brukseli według przeciwników nowego traktatu uzyskać mieli w ten sposób zbyt daleko idące możliwości pozwalające im na ingerowanie w suwerenne decyzje oraz życie poszczególnych narodów.
Spory wokół konstytucji thumb|Angielskie wydanie Traktatu ustanawiającego Konstytucję dla Europy opublikowane przez Unię Europejską. Od lewej do prawej: wstępna wersja Konwencji Europejskiej; pełny raport z Konferencji Międzyrządowej (tekst podpisany przez przedstawicieli) z protokołami i załącznikami;