Republika Ostrowiecka – republika proklamowana 27 grudnia 1905 na fali strajków, wieców i manifestacji ulicznych, podczas rewolucji w Królestwie Polskim. U jej steru stanął Ignacy Boerner – bliski współpracownik Józefa Piłsudskiego. Strajki, które objęły Ostrowiec, Iłżę, Ćmielów i okolice, miały początkowo charakter płacowy, potem – antyrosyjski. Wezwano do likwidacji carskiej administracji, organizowania milicji ludowej, tworzenia samorządu rewolucyjnego oraz konfiskaty broni. Republika upadła w połowie stycznia 1906 po wkroczeniu do Ostrowca rosyjskich pułków piechoty z artylerią.
Sytuacja przed powstaniem Republiki Lokalne koło Polskiej Partii Socjalistycznej powstało w Ostrowcu w 1895, w czasie strajku pracowników Zakładów Ostrowieckich. Na jego czele stanął robotnik Stanisław Laskowski. W 1900, na skutek nasilonej działalności konspiracyjnej, do Ostrowca przeniesiono z Sandomierza, rejonowy zarząd żandarmerii. Z powodu ogólnego kryzysu w hutnictwie na początku XX w. pogorszyły się warunki życia pracowników oraz ich rodzin. W 1903 doszło do strajku w kilku wydziałach huty. Aresztowanych zostało 250 pracowników, a pięciu z nich zesłano na SybirOstrowiec Świętokrzyski. Monografia historyczna miasta, Ostrowiec Świętokrzyski 1997, s.