Powstanie ilindeńsko-preobrażeńskie – powstanie przeciw Imperium Osmańskiemu, przygotowane przez Wewnętrzną Macedońsko-Adrianopolską Organizację Rewolucyjną. Miało na celu wywalczenie niezależności dla Macedonii i Tracji i zwrócenie uwagi międzynarodowej na sytuację ludności chrześcijańskiej pod panowaniem tureckim.
Tło powstania Macedonia i Tracja w końcu XIX w. należały do najsłabiej rozwiniętych gospodarczo obszarów na Bałkanach. Większość ludności tego obszaru zajmowała się rolnictwem i pasterstwem, dzierżawiąc ziemię od właścicieli - w większości Turków - za wysoką rentę, sięgającą połowy wartości zbiorów. Ludność była również obłożona wysokimi podatkami, a część chłopów świadczyła pracę pańszczyźnianą na rzecz tureckich właścicieli. Z uprawy ziemi utrzymywała się ludność nie tylko wiejska, ale też około połowy mieszkańców miast. W ośrodkach miejskich rozwijał się przemysł tekstylny, tytoniowy i spożywczy - dzięki napływowi kapitału zagranicznego (niemieckiego, francuskiego, angielskiego), któremu traktat berliński gwarantował swobodę działania. Sytuacja ekonomiczna miejscowej ludności była bardzo trudna, a dodatkowo nakładał się na to ucisk narodowościowy i religijny ze strony TurkówJ. Skowronek, M.