Wyrazistym sygnałem tego konfliktu była książka Łeonida Kuczmy, Ukraina to nie Rosja z roku 2004.. 24 lutego 2022 rozpoczęła się inwazja Rosji na Ukrainę.
Prehistoria Prehistorię ziem, będących terytorium współczesnej Ukrainy należy zacząć 300 tys. lat temu, kiedy wedle danych archeologicznych pojawił się tam człowiek pierwotny. Neandertalczycy zasiedlali te tereny 140–120 tys. lat temu. Z okresu późnego paleolitu znaleziono ponad 800 stanowisk ze śladami człowieka z Cro-Magnon. Pomiędzy 10 000 a 8000 lat p.n.e. (mezolit) zmiany klimatyczne umożliwiły gęstsze osadnictwo. Wyodrębniły się wtedy 3 obszary plemion mezolitycznych: nadbrzeżny (wybrzeża Morza Czarnego i Azowskiego, Krym), lasostepowy (środkowy bieg Dniepru, dorzecze Dońca) i leśny (obecne północne obwody Ukrainy). Tereny Ukrainy są przypuszczalnie także ojczyzną języka praindoeuropejskiego. Z kultur neolitycznych można wymienić: dniepro-doniecką czy bugo-dniestrzańską, na Krymie i okolicznym obszarze wyodrębniono kulturę Kemi-Oba.