thumb|300px| Inwaginacja – należy pamiętać, że ten typ gastrulacji nie odnosi się do człowieka1 – blastula, 2 – gastrula; pomarańczowy – ektoderma, czerwony – endoderma
Gastrulacja (ang. gastrulation) – faza w rozwoju zarodka zwierząt, następująca po bruzdkowaniu. W wyniku gastrulacji powstaje gastrula. W procesie gastrulacji dochodzi do zgrupowania komórek pełniących podobne funkcje w organizmie.
Istotą gastrulacji jest wytworzenie dwóch lub trzech listków zarodkowych z pojedynczej warstwy blastuli. Może to zachodzić na następujące sposoby: rozrastanie się warstwy komórek – najczęściej prowadzi to do epibolii. Może zachodzić w wyniku: spłaszczania się komórek, dzielenia się komórek, interkalacji – wysuwanie się komórek z jednej warstwy i wciskanie między komórki drugiej warstwy. zmiany pozycji warstwy komórek lub poszczególnych komórek.