Związek Komunistów Polskich „Proletariat” – partia polityczna uważająca się za kontynuatorkę Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. ZKP „Proletariat” powstał w 1990 roku w Dąbrowie Górniczej, gdzie miał też swą siedzibę ogólnokrajową. Grupę inicjatywną powołano 7 lipca 1990 na I Zjeździe Organizacyjnym w Katowicach i utworzono Związek Komunistów Polskich „Proletariat”. 28 sierpnia 1990 sąd zarejestrował partię polityczną.
W latach 1991–1996 ZKP „Proletariat” wchodził w skład koalicji Sojusz Lewicy Demokratycznej, jednak po uchwaleniu – uznanej za „reakcyjną” (m.in. art. 13 o ustrojach totalitarnych) – konstytucji w 1997 opuścił jej szeregi. 22 maja 2000 Sąd Okręgowy w Warszawie wyrejestrował partię i postawił ją w stan likwidacji. Po rozwiązaniu i uprawomocnieniu się wyroku o likwidacji partii w marcu 2002, w lipcu tego samego roku większość działaczy powołała do życia Komunistyczną Partię Polski, natomiast frakcja mniejszościowa Polską Socjalistyczną Partię Robotniczą.
Przewodniczącym ZKP „Proletariat” był dr hab. Zbigniew Wiktor. Sekretarzem i skarbnikiem ugrupowania był Marian Indelak. W partii działali m.in.